مطالب درسی
جواب درس ۸ علوم چهارم؛ پاسخ درس هشتم آسمان در شب صفحه ۶۸ تا ۷۶
جواب کامل درس ۸ علوم چهارم آسمان در شب، شامل پاسخ فعالیتها، فکر کنید، گفتوگو و سوالات صفحات ۶۸ تا ۷۶ کتاب.
درس هشتم علوم چهارم با موضوع «آسمان در شب» دانشآموزان را با ستارهها، کهکشان راه شیری، منظومهی خورشیدی، سیارهها، مدار حرکت آنها، سال خورشیدی، ماه و شکلهای گوناگون آن آشنا میکند. در ادامه، پاسخ پرسشها، فعالیتها، فکر کنیدها، گفتوگوها و جمعآوری اطلاعات این درس را به ترتیب صفحات ۶۸ تا ۷۶ و با توضیحی ساده و روان میخوانید.
پاسخ پرسش های بالای صفحه ۶۸ علوم چهارم
چرا برخی نقطهها نورانیتر دیده میشوند؟
پاسخ: چون فاصلهی همهی نقطههای نورانی از ما یکسان نیست؛ برخی از آنها به ما نزدیکترند و پرنورتر دیده میشوند.
چرا در روز این نقطهها را نمیبینیم؟
پاسخ: چون در روز نور خورشید آسمان را بسیار روشن میکند و در این روشنایی، نور ستارههای دیگر با چشم ما دیده نمیشود.
آیا فاصلهی همهی این نقطههای نورانی از ما به یک اندازه است؟
پاسخ: خیر. فاصلهی نقطههای نورانی آسمان با زمین یکسان نیست؛ بعضی دورتر و بعضی نزدیکترند.
جواب فعالیت صفحه ۶۸ و ۶۹ علوم چهارم
وسایل و مواد لازم: ورق نازک آلومینیم، مقوا، قیچی، خمیر، خطکش، نی و برچسب برای شمارهگذاری نیها

۱- ۷ نی بردارید و روی آنها برچسبهایی با شمارههای ۱ تا ۷ بچسبانید.
۲- هر یک از نیها را با توجّه به اندازههایی که در جدول زیر داده شده است، با قیچی ببرید.
۳- هفت قطعه ورق پوشبرگ را مچاله کنید و به سر هر نی وصل کنید.
۴- سر دیگر نیها را، مانند شکل، با استفاده از خمیر روی نقطههای نشان داده شده بچسبانید.

۵- در ستون (۱) جدول، نتیجهی مشاهدهی نیها از بالا رسم شده است. شما هم از روبهرو به آنچه ساختهاید نگاه کنید؛ چه چیزی میبینید؟ نتیجهی مشاهدهی خود را در ستون (۲) جدول زیر رسم کنید.
(راهنمایی: مانند ستون ۱، فقط سر نیهای قابل مشاهده را بهعنوان نقطههای نورانی مشخص کنید.)
(راهنمایی: مانند ستون ۱، فقط سر نیهای قابل مشاهده را بهعنوان نقطههای نورانی مشخص کنید.)

راهنمای پاسخ: از روبهرو، سر نیها مانند چند نقطهی نورانی در جایگاهها و ارتفاعهای متفاوت دیده میشوند. فقط نقطههایی را که از روبهرو قابل مشاهدهاند، در ستون دوم رسم کنید.
۶- بار دیگر نیها را از کنار نگاه کنید و جدول را کامل کنید.
راهنمای پاسخ: در ستون سوم نیز سر نیهایی را که از کنار میبینید، به صورت نقطه رسم کنید. چون طول نیها یکسان نیست، نقطهها در ارتفاعهای متفاوت قرار میگیرند.
۷- روی جدول نقطههایی را که رسم شدهاند، به یکدیگر وصل کنید.

به نظر شما، شکلی که در ستون (۱) رسم شده، شبیه چه وسیلهای است؟
پاسخ: این شکل میتواند شبیه ملاقه، شیرجوش یا ماهیتابهی دستهدار دیده شود.
آیا فاصلهی همهی آلومینیمهای مچاله شده با میزی که روی آن قرار گرفتهاند، به یک اندازه است؟
پاسخ: خیر؛ چون طول نیها با یکدیگر متفاوت است و در نتیجه فاصلهی آلومینیمهای مچالهشده از سطح میز نیز یکسان نیست.
نتیجهی فعالیت: گاهی چند نقطه که از یک جهت نزدیک به هم دیده میشوند، در واقع فاصلههای متفاوتی از ما دارند. نقطههای نورانی آسمان نیز همگی در یک فاصله از زمین قرار ندارند.
جواب فعالیت صفحه ۶۹ علوم چهارم
در یک شب بدون ابر، به آسمان نگاه کنید. نقطههای نورانی نزدیک به هم را به چه شکلهایی میبینید؟ نتیجهی مشاهدههای خود را رسم کنید و به کلاس گزارش دهید.
پاسخ پیشنهادی: اگر چند ستارهی نزدیک به هم را در ذهن به یکدیگر وصل کنیم، ممکن است شکلهایی مانند خرس بزرگ یا شکلهایی شبیه وسایل و جانوران ببینیم. شکل پاسخ هر دانشآموز میتواند با توجه به ستارههایی که مشاهده کرده است، متفاوت باشد.
جواب فکر کنید صفحه ۷۲ علوم چهارم
سیّاره چه تفاوتی با ستاره دارد؟
پاسخ: ستاره مانند خورشید از خودش نور دارد؛ اما سیاره از خودش نور ندارد و نور خورشید را بازتاب میکند.
سیّارهی ناهید گرمتر است یا مشتری؟ به چه دلیل؟
پاسخ: ناهید گرمتر است؛ زیرا نسبت به مشتری به خورشید بسیار نزدیکتر است.
چرا ناهید، یک سیّاره است؟
پاسخ: چون از خود نور ندارد و مانند سیارههای دیگر به دور خورشید میگردد.
سیّارهی ناهید در آسمان پر نور دیده میشود؛ به چه دلیل؟
پاسخ: ناهید نور خورشید را بازتاب میکند و نسبتاً به زمین نزدیک است؛ به همین دلیل از روی زمین بسیار روشن و درخشان دیده میشود.
جواب گفت و گو صفحه ۷۲ علوم چهارم
دربارهی پرسش زیر در گروه خود گفتوگو کنید و نتیجه را به کلاس گزارش دهید.
ستارهها در روز کجا هستند و چرا در روز نمیتوانیم آنها را ببینیم؟
پاسخ: ستارهها در روز نیز در آسمان هستند؛ اما نور بسیار زیاد خورشید، آسمان را روشن میکند و به همین دلیل نور ستارههای دیگر با چشم ما دیده نمیشود.
جواب فعالیت صفحه ۷۲ و ۷۳ علوم چهارم
وسایل و مواد لازم: میخ، نخ ضخیم، گچ، ماژیک و مقوای رنگی

۱- روی ۹ قطعه مقوای بزرگ، با ماژیک، نام خورشید و سیّارههای آن را بهطور جداگانه بنویسید.
۲- در یک فضای باز (حیاط مدرسه، بوستان، زمین ورزش و…) یک نقطه را با گچ مشخّص کنید و میخی را در آنجا بکوبید.

۳- با استفاده از نخ و گچ، ۸ دایره با شعاعهای تقریبی زیر به مرکز این نقطه رسم کنید.
۴- هر دانشآموز یکی از مقواها را بردارد و به ترتیب سیّارههای منظومهی خورشیدی، روی دایرهی مربوط به خود بایستد.
۵- دانشآموزی که مقوای خورشید را برداشته است، در مرکز دایره بایستد.

۶- هر یک از دانشآموزان با صدای سوت معلّم، برخلاف حرکت عقربههای ساعت به دور خورشید بچرخد.
چرا در منظومهی خورشیدی سیّارهها به هم برخورد نمیکنند؟
پاسخ: چون هر سیاره در مدار مخصوص خود و در فاصلهی مشخصی از خورشید حرکت میکند؛ بنابراین مسیر حرکت آنها با نظم مشخصی از یکدیگر جداست.

نکته: به مسیر حرکت سیارهها به دور خورشید مدار میگویند.
جواب فکر کنید صفحه ۷۴ علوم چهارم
سال کدام سیّارهی منظومهی خورشیدی از بقیه طولانیتر است؟ چرا؟
پاسخ: سال سیارهی نپتون از همه طولانیتر است؛ زیرا نپتون دورترین سیارهی منظومهی خورشیدی است و برای یک دور گردش به دور خورشید، زمان بیشتری نیاز دارد.
به نظر شما تفاوت ماه با سیارهها چیست؟
پاسخ: ماه به دور زمین میچرخد؛ اما سیارههای منظومهی خورشیدی به دور خورشید میگردند. ماه نیز مانند سیارهها از خودش نور ندارد و نور خورشید را بازتاب میکند.
جواب فعالیت صفحه ۷۵ علوم چهارم
۱- به مدّت ۲ هفته، از اول یک ماه قمری، هر شب ماه را در آسمان مشاهده کنید و شکل آن را در جدول زیر رسم کنید.

راهنمای فعالیت: این جدول یک راهنمای تقریبی است. دانشآموز باید شکل واقعی ماه را در شبهای مختلف مشاهده و در کتاب خود رسم کند. ممکن است وضعیت آبوهوا یا زمان مشاهده روی نتیجه اثر بگذارد.
جواب جمع آوری اطلاعات صفحه ۷۵ علوم چهارم
به مدّت ۲ هفته، آسمان را در روز مشاهده کنید. آیا ماه را در آسمان میبینید؟ شکل آن را رسم کنید و به کلاس گزارش دهید.
پاسخ پیشنهادی: بله، در بعضی روزها ماه در آسمان روز نیز دیده میشود. زمان دیده شدن و شکل ماه به مرحلهی ماه قمری و زمان مشاهده بستگی دارد. در روزهایی که ماه را مشاهده میکنید، شکل واقعی آن را رسم کنید و زمان مشاهده را نیز یادداشت کنید.
پاسخ سوالات صفحه ۷۶ علوم چهارم
سلام، من کرهی زمین هستم. من تنها سیّارهی منظومهی خورشیدی هستم که شما انسانها، گیاهان و جانوران روی آن زندگی میکنید. اگر خاک، آب و هوای این سیّاره آلوده شود چه سرنوشتی در انتظار شما و جانداران دیگر خواهد بود؟
پاسخ: آلودگی آب، خاک و هوا سلامت انسانها و دیگر جانداران را به خطر میاندازد، محل زندگی گیاهان و جانوران را آلوده میکند و باعث بیماری، کاهش منابع سالم و دشوار شدن زندگی روی زمین میشود.
سهم شما در مراقبت از زمین چیست؟
پاسخ: برای مراقبت از زمین میتوانیم هنگام مسواک زدن آب را هدر ندهیم، زبالهها را در طبیعت رها نکنیم، از کیسههای پارچهای به جای کیسههای نایلونی استفاده کنیم، زبالههای خود را کنار رودخانه و در جنگل نریزیم، مواد قابل بازیافت را جدا کنیم و تا جای ممکن از وسایل حملونقل عمومی استفاده کنیم.
جمعبندی کوتاه درس: خورشید یک ستاره و نزدیکترین ستاره به زمین است. سیارهها از خود نور ندارند و به دور خورشید میگردند. زمین یکی از هشت سیارهی منظومهی خورشیدی و محل زندگی ماست. ماه به دور زمین میچرخد و نور خورشید را بازتاب میکند. همچنین شکل ظاهری ماه در شبهای مختلف ماه قمری تغییر میکند.
بیشتر بخوانید :





