مطالب درسی
جواب درس چهارم علوم چهارم؛ انرژی الکتریکی صفحه ۲۸ تا ۳۵
جواب کامل درس چهارم علوم چهارم انرژی الکتریکی، شامل پاسخ فعالیتها، فکر کنید و گفتوگوهای صفحات ۲۸ تا ۳۵ کتاب.
در این مطلب، پاسخ کامل فعالیتها، فکر کنیدها، گفتوگوها و تمرینهای درس چهارم علوم چهارم «انرژی الکتریکی» را به ترتیب صفحات ۲۸ تا ۳۶ کتاب بررسی میکنیم.
جواب گفت و گو صفحه ۲۸ علوم چهارم
اگر برق خانهی شما یک هفته قطع شود، با چه مشکلاتی روبهرو میشوید؟ در اینباره در گروه خود گفتوگو کنید.
پاسخ: اگر برق خانه برای یک هفته قطع شود، بسیاری از کارهای روزانه با مشکل روبهرو میشوند؛ چراغها روشن نمیشوند، یخچال و فریزر از کار میافتند و ممکن است مواد غذایی خراب شوند، امکان استفاده از تلویزیون، ماشین لباسشویی و بسیاری از وسایل برقی را نداریم و شارژ کردن تلفن همراه و وسایل الکترونیکی نیز دشوار میشود.
جواب فعالیت صفحه ۲۹ علوم چهارم
فعالیت
۱- در گروه خود، نام دستگاهها و وسایلی را که با انرژی الکتریکی کار میکنند، در جدولی مانند جدول زیر بنویسید و آن را کامل کنید.
۲- جدول گروه خود را با گروههای دیگر مقایسه کنید.
پاسخ پیشنهادی:ممکن است گروههای دیگر وسایل متفاوتی مانند پنکه، جاروبرقی، سشوار، ماشین لباسشویی یا رایانه نوشته باشند. در همهی این وسایل، انرژی الکتریکی به شکل دیگری از انرژی تبدیل میشود.
چرا در برخی وسایل بیش از یک باتری بهکار میرود؟
پاسخ: چون بعضی وسایل برای کار کردن به انرژی الکتریکی بیشتری نیاز دارند و استفاده از چند باتری میتواند انرژی لازم آنها را تأمین کند.
جواب فعالیت صفحه ۳۰ علوم چهارم
وسایل و مواد لازم: سیم روکشدار، باتری قلمی، پایهی لامپ و لامپ
۱- وسایلی را که در تصویر روبهرو میبینید، تهیه کنید. در گروه خود تلاش کنید با این وسایل یک لامپ را روشن کنید.
نتیجه:برای روشن شدن لامپ باید دو سر باتری به دو قسمت رسانای لامپ متصل شوند و یک مسیر بسته برای عبور الکتریسیته بهوجود آید.
۲- پس از روشن کردن لامپ، با رسم شکل نشان دهید که سیم، لامپ و باتری را چگونه به یکدیگر وصل کردهاید. نتیجهی کار گروه خود را به کلاس گزارش دهید.
پاسخ و راهنمای رسم: یک سر سیم را از یک قطب باتری به پایهی لامپ و سیم دیگر را از قسمت دیگر پایهی لامپ به قطب دیگر باتری وصل میکنیم. وقتی مسیر کامل و بسته باشد، لامپ روشن میشود.
به چیزی که شما درست کردید تا لامپ روشن شود، یک مدار الکتریکی میگویند. در لامپ روشن این مدار، انرژی از چه شکلی به چه شکلهای دیگری تبدیل میشود؟
پاسخ:در لامپ، انرژی الکتریکی به انرژی نورانی و مقداری انرژی گرمایی تبدیل میشود.
۳- با استفاده از یک باتری و فقط یک قطعه سیم، لامپی را روشن کنید. پس از روشن شدن لامپ، شکل مدار را رسم کنید.
پاسخ و راهنمای انجام فعالیت:یک قسمت فلزی لامپ را مستقیم به یکی از قطبهای باتری تماس میدهیم و با یک قطعه سیم، قسمت فلزی دیگر لامپ را به قطب دیگر باتری وصل میکنیم. با کامل شدن مدار، لامپ روشن میشود.
۴- اگر بخواهید لامپ را روشن و خاموش کنید، چه تغییری در مدار ایجاد میکنید؟ شکل این مدار را رسم کنید.
پاسخ: یک کلید در مسیر مدار قرار میدهیم. با بستن کلید، مدار کامل و لامپ روشن میشود و با باز کردن کلید، مدار قطع و لامپ خاموش میشود.
هشدار کتاب: هرگز برای انجام دادن فعالیتهای این درس از برق استفاده نکنید.
جواب فعالیت صفحه ۳۱ علوم چهارم
وسایل و مواد لازم: سیم روکشدار، باتری، پایهی لامپ و لامپ
۱- وسایلی که در تصویر روبهرو میبینید را تهیه کنید و با آنها مداری با دو لامپ روشن بسازید.
پاسخ: میتوان دو لامپ را به شکل متوالی یا موازی در مدار قرار داد؛ در هر دو حالت، اگر مدار درست و کامل باشد، هر دو لامپ روشن میشوند.
۲- پس از روشن شدن هر دو لامپ، شکل مداری را که ساختهاید رسم کنید.
راهنمای پاسخ:شکل مدار خود را مطابق اتصالی که ساختهاید رسم کنید. اگر جریان از یک لامپ عبور کند و سپس به لامپ دوم برسد، مدار متوالی است؛ اگر هر لامپ مسیر جداگانهای داشته باشد، مدار موازی است.
۳- شکل مدار خود را با شکل مدار گروههای دیگر مقایسه کنید.

پاسخ: ممکن است بعضی گروهها مدار متوالی و بعضی گروهها مدار موازی ساخته باشند؛ بنابراین شکل اتصال لامپها در گروههای مختلف میتواند متفاوت باشد.
۴- شکل مدار گروه خود را با شکلهای صفحهی بعد مقایسه کنید. مدار شما به کدامیک شبیه است؟
پاسخ:پاسخ به مدار ساختهشدهی گروه بستگی دارد. مدار شما ممکن است به مدار متوالی یا مدار موازی کتاب شبیه باشد.
۵- پیشبینی کنید که اگر در مدارهای شکل بالا یکی از لامپها را باز کنید، لامپ دوم روشن میماند یا خیر؟
پاسخ:در مدار متوالی اگر یکی از لامپها باز شود، مسیر جریان قطع میشود و لامپ دیگر نیز خاموش میشود. اما در مدار موازی، لامپ دیگر مسیر جداگانهای دارد و روشن میماند.
۶- با آزمایش، درستی پیشبینی خود را بررسی کنید. سپس آنچه را مشاهده میکنید بنویسید.
پاسخ: آزمایش پیشبینی را تأیید میکند: در مدار متوالی با باز کردن یک لامپ، هر دو لامپ خاموش میشوند؛ اما در مدار موازی با باز کردن یکی از لامپها، لامپ دیگر روشن میماند.
جواب فکر کنید صفحه ۳۲ علوم چهارم
اگر در مدارهای زیر کلید را ببندیم:
الف) در کدام مدار لامپ روشن نمیشود؟
پاسخ: در مدار اول از سمت راست لامپ روشن نمیشود؛ زیرا دو باتری به شکلی قرار گرفتهاند که جهت آنها برای ایجاد جریان مناسب نیست.
ب) در کدام مدار نور لامپ بیشتر است؟

پاسخ:در مدار سوم از سمت راست نور لامپ بیشتر است؛ زیرا دو باتری بهدرستی و در یک جهت در مدار قرار گرفتهاند و انرژی بیشتری برای روشن شدن لامپ فراهم میکنند.
جواب فعالیت صفحه ۳۳ علوم چهارم
چراغ راهنما بسازید
چراغ راهنما به سه رنگ قرمز، زرد یا سبز دیده میشود. در گروه خود با استفاده از سه لامپ و وسایل لازم، یک چراغ راهنمای ساده بسازید. چراغ راهنمای گروه خود را به همکلاسیهایتان نشان دهید و روش کار آن را بیان کنید.
پاسخ پیشنهادی: سه لامپ را در سه مسیر جداگانه قرار میدهیم و برای هرکدام یک کلید در نظر میگیریم. روی لامپها یا جلوی آنها رنگهای قرمز، زرد و سبز قرار میدهیم. با باز و بسته کردن کلید هر مسیر میتوانیم هر چراغ را جداگانه روشن یا خاموش کنیم.
پاسخ فعالیت ۲ صفحه 33 علوم چهارم
وسایل و مواد لازم: سیم روکشدار، باتری، پایهی لامپ، لامپ و وسیلههای گوناگون
۱- مداری مانند شکل زیر ببندید.
راهنما: مداری شامل باتری، سیم و لامپ درست کنید و در بخشی از مدار بین دو سیم، فاصلهای باقی بگذارید تا جسمهای مختلف را در آن قسمت آزمایش کنید.
۲- در قسمتی از مدار، بین دو سیم، جسمهای مختلفی مثل میخ، سکه، پاککن، خطکش پلاستیکی، خطکش فلزی، عروسک، لیوان پلاستیکی، خطکش چوبی و گیرهی کاغذ قرار دهید.
مشاهده: وقتی یک جسم رسانا بین دو سیم قرار گیرد، مدار کامل و لامپ روشن میشود. اگر جسم نارسانا باشد، مدار کامل نمیشود و لامپ روشن نخواهد شد.
۳- مشاهدههای خود را در جدول زیر بنویسید.
نتیجهی فعالیت: جسمهایی مانند میخ، سکه، گیرهی فلزی و فلزها الکتریسیته را عبور میدهند و رسانای الکتریکی هستند. موادی مانند پلاستیک، چوب خشک و شیشه الکتریسیته را عبور نمیدهند و نارسانا یا عایق الکتریکی نام دارند.
جواب فکر کنید صفحه ۳۴ علوم چهارم
سیمهای برق و روکش آنها را از چه موادی میسازند؟ چرا؟
پاسخ: بخش داخلی سیم برق را از فلزهای رسانا، مانند مس، میسازند تا جریان الکتریکی بتواند از آن عبور کند. روکش سیم را از موادی مانند پلاستیک میسازند، چون پلاستیک نارسانا است و از تماس مستقیم بدن با سیم برق و برقگرفتگی جلوگیری میکند.
شما برای حفاظت از منابع انرژی چه کارهای دیگری میتوانید انجام دهید؟
پاسخ: چراغهای اضافی را خاموش میکنیم، وقتی کسی تلویزیون تماشا نمیکند آن را خاموش میکنیم، از نور طبیعی روز استفاده میکنیم، وسایل برقی بدون استفاده را روشن نمیگذاریم و تا حد امکان در ساعتهای اوج مصرف از وسایل پرمصرف استفاده نمیکنیم.
اقدام گروهی دانش آموزان صفحه ۳۵ علوم پایه چهارم
گروهی از بچههای کلاس تصمیم گرفتند با انجام کارهای درست و همراهی افراد خانوادهشان در مصرف برق صرفهجویی کنند. آنها با این کار میخواستند، در حفاظت از منابع انرژی سهیم باشند. برای همین، ابتدا دربارهی راههای استفادهی درست از انرژی الکتریکی گفتوگو کردند و پیشنهادهای خود را ارائه دادند.
پیشنهادهای کتاب و چند پیشنهاد مناسب:
• من و خانوادهام در زمان اوج مصرف، مثلاً بین ساعت ۷ تا ۱۰ شب، از ماشین لباسشویی استفاده نمیکنیم.
• من و خانوادهام شبها، لامپ لوسترهای تزیینی را خاموش میکنیم و به اندازهی نیاز به روشنایی، لامپ روشن میکنیم.
• هنگام خارج شدن از اتاق، چراغ را خاموش میکنیم.
• در طول روز تا جای ممکن از نور خورشید استفاده میکنیم.
• شارژر تلفن همراه و وسایل بدون استفاده را بیدلیل به برق متصل نگه نمیداریم.
• من و خانوادهام در زمان اوج مصرف، مثلاً بین ساعت ۷ تا ۱۰ شب، از ماشین لباسشویی استفاده نمیکنیم.
• من و خانوادهام شبها، لامپ لوسترهای تزیینی را خاموش میکنیم و به اندازهی نیاز به روشنایی، لامپ روشن میکنیم.
• هنگام خارج شدن از اتاق، چراغ را خاموش میکنیم.
• در طول روز تا جای ممکن از نور خورشید استفاده میکنیم.
• شارژر تلفن همراه و وسایل بدون استفاده را بیدلیل به برق متصل نگه نمیداریم.
ادامه اقدام گروهی دانش آموزان صفحه ۳۶ علوم چهارم
آنها سپس مبلغ آخرین پرداخت برق ماهیانهی خانهی خود را یادداشت کردند و تصمیم گرفتند به پیشنهادهای خود برای صرفهجویی در مصرف برق عمل کنند. بچهها پیشبینی میکنند مبلغی که باید در ماههای آینده برای برق مصرفی خانهی خود بپردازند، با توجه به صرفهجوییهایی که کردهاند، کمتر از مبلغ مربوط به ماههای قبل خواهد بود.
شما هم در خانوادهی خود پیشنهادهای جدیدی ارائه دهید و به آنها عمل کنید و هزینههای برق مصرفی خود را در ماههای مختلف با یکدیگر مقایسه کنید.
پاسخ پیشنهادی:با خانواده تصمیم میگیریم چراغها و وسایل اضافی را خاموش کنیم و استفاده از وسایل پرمصرف را به ساعتهای غیر اوج مصرف منتقل کنیم. سپس مبلغ یا میزان مصرف برق چند ماه را با هم مقایسه میکنیم. اگر مصرف کمتر شده باشد، یعنی روشهای صرفهجویی ما مؤثر بودهاند.
جمعبندی درس: انرژی الکتریکی میتواند به انرژیهای نورانی، حرکتی، صوتی و گرمایی تبدیل شود. برای روشن شدن لامپ باید مدار بسته باشد. فلزها معمولاً رسانای الکتریکیاند و موادی مانند پلاستیک، شیشه و چوب خشک نارسانا هستند. همچنین با مصرف درست برق میتوانیم به حفظ منابع انرژی و کاهش آلودگی هوا کمک کنیم.
در ادامه بخوانید :





