جواب درس ششم دین و زندگی دهم | واقعه بزرگ
گام به گام درس ۶ دین و زندگی دهم «واقعه بزرگ» با پاسخ جاهای خالی سوره/آیه صفحات ۵۲، ۵۳ و ۵۵ و جواب تفکر صفحه ۵۶ درباره حق خدا و حق مردم.
درس ششم دین و زندگی دهم، «واقعهٔ بزرگ»، مراحل قیامت، رسیدگی به اعمال و نقش انتخابهای انسان در سرانجام او را توضیح میدهد. در ادامه، پاسخ جاهای خالی «سوره/آیه» صفحههای ۵۲، ۵۳ و ۵۵ و تفکر صفحهٔ ۵۶ را همراه با توضیح کوتاه هر پاسخ میخوانید.
پاسخ درس بعدی : جواب درس هفتم دین و زندگی دهم | فرجام کار
جواب جای خالی صفحه ۵۲ دینی دهم
در این صفحه سه جای خالی «سوره/آیه» وجود دارد. هر سه به آیهٔ ۶۸ سورهٔ زمر مربوطاند؛ اما هرکدام به بخش متفاوتی از این آیه اشاره میکنند.
الف) مرحلهٔ اول قیامت؛ شنیده شدن صدایی مهیب
پاسخ: سورهٔ زمر، آیهٔ ۶۸.
«وَ نُفِخَ فِي الصُّورِ»
یعنی: در صور دمیده میشود.
این بخش از آیه به نخستین نفخ صور اشاره دارد؛ صدایی سهمگین که آغاز مرحلهٔ اول قیامت را اعلام میکند.
الف) مرحلهٔ اول قیامت؛ مرگ اهل آسمانها و زمین
پاسخ: سورهٔ زمر، آیهٔ ۶۸.
«فَصَعِقَ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ إِلَّا مَنْ شَاءَ اللَّهُ»
طبق توضیح کتاب، با نخستین نفخ صور، اهل آسمانها و زمین میمیرند؛ جز کسانی که خداوند بخواهد.
ب) مرحلهٔ دوم قیامت؛ زنده شدن همهٔ انسانها
پاسخ: سورهٔ زمر، آیهٔ ۶۸.
«ثُمَّ نُفِخَ فِيهِ أُخْرَىٰ فَإِذَا هُمْ قِيَامٌ يَنْظُرُونَ»
یعنی: سپس بار دیگر در صور دمیده میشود؛ آنگاه آنان ایستادهاند و در انتظارند.
این بخش به دومین نفخ صور اشاره دارد که با آن، مردگان زنده میشوند و برای رسیدگی به اعمالشان در پیشگاه خداوند حضور مییابند.
📌 برای جلوگیری از اشتباه: نفخ صور اول با پایان زندگی دنیا همراه است؛ نفخ صور دوم با زنده شدن انسانها و آغاز رسیدگی به اعمال ارتباط دارد.
جواب جای خالی صفحه ۵۳ دینی دهم
آشکار شدن تمام حقایق
پاسخ: سورهٔ زمر، آیهٔ ۶۹.
«وَ أَشْرَقَتِ الْأَرْضُ بِنُورِ رَبِّهَا»
یعنی: زمین به نور پروردگارش روشن میشود.
کتاب این بخش را به آشکار شدن حقیقتها مربوط میداند؛ در قیامت، واقعیت اعمال و نیتهای انسانها روشن میشود و چیزی پنهان نمیماند.
حضور شاهدان و گواهان؛ پیامبران و امامان
پاسخ: سورهٔ زمر، آیهٔ ۶۹.
«وَ جِيءَ بِالنَّبِيِّينَ وَالشُّهَدَاءِ»
یعنی: پیامبران و گواهان را میآورند.
این عبارت به حضور پیامبران و شاهدان در روز قیامت اشاره دارد. در توضیح کتاب، پیامبران و امامان از گواهان اعمال انسانها معرفی شدهاند.
جواب جای خالی صفحه ۵۵ دینی دهم
گرفتن کارنامه؛ دادن کارنامهٔ نیکوکاران به دست راست و بدکاران به دست چپ
پاسخ: سورهٔ حاقّه، آیات ۱۹ و ۲۵.
آیهٔ ۱۹؛ دریافت کارنامه با دست راست:
«فَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتَابَهُ بِيَمِينِهِ فَيَقُولُ هَاؤُمُ اقْرَءُوا كِتَابِيَهْ»
کسی که کارنامهاش را به دست راست او میدهند، با خوشحالی دیگران را به خواندن آن دعوت میکند.
آیهٔ ۲۵؛ دریافت کارنامه با دست چپ:
«وَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتَابَهُ بِشِمَالِهِ فَيَقُولُ يَا لَيْتَنِي لَمْ أُوتَ كِتَابِيَهْ»
کسی که کارنامهاش را به دست چپ او میدهند، از دیدن آن پشیمان میشود و آرزو میکند که کارنامهاش به او داده نمیشد.
جواب تفکر صفحه ۵۶ دینی دهم
مجموعهٔ این عوامل را میتوان در دو دستهٔ «حق خداوند» و «حق مردم» قرار داد. آنان که حق خدا و مردم را مراعات کرده، به بهشت میروند و آنان که این حق را زیر پا گذاشتهاند، وارد جهنم میشوند. با توجه به مجموعهٔ آیاتی که ترجمهٔ آنها در جلسهٔ دوم آمده، نمونههایی از حق خدا و حق مردم را یادداشت کنید.
۱ـ حق خدا:
پاسخ: نماز خواندن، ایمان به روز قیامت، پذیرفتن پیامبران و عمل کردن به راهنماییهای آنان.
در آیات نقلشده در متن درس، دوزخیان از نماز نخواندن، انکار قیامت و نپذیرفتن پیامبران سخن میگویند. پس انجام وظایف بندگی و پذیرفتن هدایت الهی، از نمونههای رعایت حق خداست.
۲ـ حق مردم:
پاسخ: غذا دادن به بینوایان، رسیدگی به نیازمندان و بیتفاوت نبودن نسبت به گرسنگی و گرفتاری دیگران.
نمونهٔ مستقیم این حق در آیات درس، اطعام بینوایان است؛ زیرا دوزخیان یکی از علتهای گرفتاری خود را غذا ندادن به نیازمندان بیان میکنند.
ارتباط پاسخ با آیات: نماز، اطعام بینوایان و ایمان به قیامت در ترجمهٔ آیات ۴۲ تا ۴۷ سورهٔ مدّثّر در صفحهٔ ۵۵ مطرح شدهاند. پذیرفتن راهنمایی پیامبران نیز به آیات ۸ تا ۱۱ سورهٔ ملک در متن صفحههای ۵۵ و ۵۶ مربوط است.
خلاصه درس ششم دینی دهم؛ واقعه بزرگ
قیامت در دو مرحله رخ میدهد. در مرحلهٔ اول، با شنیده شدن صدایی مهیب، زندگی دنیا پایان مییابد و ساختار زمین و آسمانها دگرگون میشود. در مرحلهٔ دوم، انسانها دوباره زنده میشوند، حقیقت اعمالشان آشکار میشود و دادگاه عدل الهی برپا میگردد. شاهدان بر کارهای انسانها گواهی میدهند و هرکس کارنامهٔ خود را دریافت میکند. این کارنامه فقط گزارشی از رفتار انسان نیست، بلکه حقیقت اعمال، نیتها و باورهای او را در بر دارد. رعایت حق خدا و حق مردم نیز در سرانجام انسان نقش دارد؛ از جمله نماز خواندن، پذیرفتن هدایت پیامبران و رسیدگی به نیازمندان.
