جواب فعالیت های درس اول مطالعات اجتماعی هفتم؛ من حق دارم

توجه: برخی از فعالیت‌های این درس گفت‌وگومحور هستند؛ بنابراین پاسخ‌های دیگری نیز پذیرفته می‌شوند. جواب‌های زیر نمونه‌هایی دقیق و متناسب با مفهوم کتاب درسی هستند.

۱- چند مورد از نعمت های الهی و حق برخورداری از آنها را نام ببرید.

پاسخ:

• نعمت زندگی: همه انسان‌ها حق حیات و برخورداری از یک زندگی سالم و شایسته را دارند.
• نعمت خانواده: فرزندان حق دارند از محبت، توجه، مراقبت و حمایت خانواده برخوردار شوند.
• نعمت عقل و استعداد: هر فرد حق دارد تحصیل کند و استعدادها و توانایی‌های خود را پرورش دهد.
• نعمت آب، هوا و مواد غذایی: همه انسان‌ها حق دارند به آب سالم، هوای پاک و غذای مناسب دسترسی داشته باشند.
• نعمت سلامتی: هر فرد حق دارد از امکانات پزشکی، بهداشتی و درمانی مناسب استفاده کند.
• نعمت آزادی: انسان‌ها حق دارند آزاد باشند و با آگاهی، راه درست زندگی خود را انتخاب کنند.
• نعمت امنیت: همه افراد حق دارند در خانه، مدرسه و جامعه از امنیت و آرامش برخوردار باشند.

۲- آیا همۀ انسان ها صرف نظر از قوم، نژاد، زبان، اعتقادات، ثروت، فقر و … دارای حقوق طبیعی هستند؟ چرا؟

پاسخ: بله؛ همه انسان‌ها بدون توجه به قوم، نژاد، زبان، اعتقادات، ثروت یا فقر، از حقوق طبیعی برخوردارند؛ زیرا همه آفریده خداوند هستند و از مقام و کرامت انسانی برخوردارند. حقوق طبیعی از انسان بودن افراد سرچشمه می‌گیرد و تفاوت‌های ظاهری، فرهنگی یا اقتصادی نمی‌تواند این حقوق را از کسی بگیرد.

۳- متن را بخوانید. به نمونه هایی از حقوق خود در خانه و مدرسه و محیط زندگی توجه کنید. با راهنمایی معلم دربارۀ هریک، گفت و گو و اظهار نظر کنید.

پاسخ: هر فرد در خانه، مدرسه و محیط زندگی از حقوقی برخوردار است. رعایت این حقوق باعث می‌شود افراد در کنار یکدیگر با امنیت، آرامش، احترام و عدالت زندگی کنند.

نتیجه گفت‌وگو: برخورداری ما از حقوق مختلف به این معنا نیست که بتوانیم حقوق دیگران را نادیده بگیریم. هر فرد باید در کنار استفاده از حقوق خود، به حقوق سایر افراد نیز احترام بگذارد.

۴- آیا غیر از موارد مذکور، در محیط های چندگانه زندگی، حقوق دیگری نیز وجود دارد؟ پس از مشورت در گروه های خود در کلاس گزارش کنید.

پاسخ: بله؛ علاوه بر موارد بیان‌شده در کتاب، حقوق دیگری نیز در محیط‌های مختلف زندگی وجود دارد؛ برای مثال:

حقوق دیگر در خانه و خانواده

• حق داشتن استراحت و خواب کافی
• حق برخورداری از حریم خصوصی مناسب
• حق بازی و استفاده درست از اوقات فراغت
• حق بیان محترمانه نظر در تصمیم‌های خانوادگی
• حق برخورداری از حمایت خانواده هنگام بروز مشکل

حقوق دیگر در مدرسه

• حق استفاده از کتابخانه، آزمایشگاه و امکانات ورزشی مدرسه
• حق برخورداری از محیط آموزشی سالم، تمیز و ایمن
• حق ارزشیابی و نمره‌دهی منصفانه
• حق دریافت راهنمایی و مشاوره هنگام مواجه شدن با مشکلات
• حق شرکت در فعالیت‌های علمی، فرهنگی، هنری و ورزشی مدرسه

حقوق دیگر در محیط زندگی و کشور

• حق استفاده از بوستان‌ها، کتابخانه‌ها و دیگر امکانات عمومی
• حق دسترسی به راه‌ها و وسایل حمل‌ونقل عمومی مناسب
• حق برخورداری از هوای پاک و محیط‌زیست سالم
• حق استفاده از خدمات آتش‌نشانی، اورژانس و مراکز امدادی
• حق برخورداری از عدالت و حمایت قانون
• حق حفظ هویت، فرهنگ و زبان محلی در چارچوب قوانین کشور

گزارش پیشنهادی برای کلاس: ما پس از گفت‌وگوی گروهی به این نتیجه رسیدیم که انسان‌ها در هر محیطی حقوق متناسب با آن محیط دارند. رعایت این حقوق موجب برقراری عدالت، امنیت، آرامش و همکاری بیشتر میان افراد می‌شود.

• حق چیزی است که انسان به دلیل مقام انسانی خود، شایستگی برخورداری از آن را دارد.
• انسان‌ها از هنگام تولد دارای حقوق طبیعی هستند.
• حق حیات یا زندگی مهم‌ترین حق انسان‌ها است.
• قوم، نژاد، زبان، اعتقادات، فقر و ثروت باعث از بین رفتن حقوق طبیعی انسان نمی‌شوند.
• انسان در خانه، مدرسه، محیط زندگی و کشور از حقوق مختلفی برخوردار است.
• استفاده از حقوق خود نباید موجب نادیده گرفتن یا پایمال شدن حقوق دیگران شود.