جواب درس چهارم دین و زندگی یازدهم | مسئولیت های پیامبر
پاسخ کامل درس ۴ دین و زندگی یازدهم «مسئولیت های پیامبر» ویژه رشته های تجربی و ریاضی، شامل جواب تدبر در قرآن صفحه ۵۱، کشف رابطه صفحه ۵۲ و اندیشه و تحقیق صفحه ۵۸.
درس چهارم دین و زندگی یازدهم، «مسئولیتهای پیامبر»، درباره دریافت و ابلاغ وحی، آموزش قرآن، رهبری جامعه و عصمت پیامبر است. پاسخ تدبر در قرآن صفحه ۵۱، کشف رابطه صفحه ۵۲ و اندیشه و تحقیق صفحه ۵۸ را در ادامه بخوانید.
پاسخ درس بعدی : جواب درس پنجم دین و زندگی یازدهم | امامت، تداوم رسالت
جواب تدبر در قرآن صفحه ۵۱ دین و زندگی یازدهم
در آیات زیر تفکر کنید و مشخص کنید که دلایل مطرحشده در بحث ضرورت تشکیل حکومت اسلامی، (دلایل الف و ب) با کدامیک از آیات زیر مرتبط است.
۱ـ سوره نساء، آیه ۶۰
أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يَزْعُمُونَ أَنَّهُمْ آمَنُوا بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ وَمَا أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ يُرِيدُونَ أَنْ يَتَحَاكَمُوا إِلَى الطَّاغُوتِ وَقَدْ أُمِرُوا أَنْ يَكْفُرُوا بِهِ وَيُرِيدُ الشَّيْطَانُ أَنْ يُضِلَّهُمْ ضَلَالًا بَعِيدًا
آیا ندیدهای کسانی که گمان میکنند به آنچه بر تو نازل شده و به آنچه پیش از تو نازل شده ایمان دارند، اما میخواهند داوری به نزد طاغوت برند، حال آنکه به آنان دستور داده شده که به آن کفر بورزند و شیطان میخواهد آنان را به گمراهی دور و درازی بکشاند.
۲ـ سوره حدید، آیه ۲۵
لَقَدْ أَرْسَلْنَا رُسُلَنَا بِالْبَيِّنَاتِ وَأَنْزَلْنَا مَعَهُمُ الْكِتَابَ وَالْمِيزَانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ
بهراستی که پیامبرانمان را همراه با دلایل روشن فرستادیم و همراه آنان کتاب آسمانی و میزان نازل کردیم تا مردم به اقامه عدل و داد برخیزند.
پاسخ:
| آیه | دلیل |
|---|---|
| آیه ۶۰ سوره نساء | دلیل ب: ضرورت پذیرش ولایت الهی و نفی حاکمیت طاغوت |
| آیه ۲۵ سوره حدید | دلیل الف: ضرورت اجرای احکام اجتماعی اسلام |
دلیل ارتباط: آیه نساء، مراجعه به طاغوت برای داوری را نکوهش میکند؛ بنابراین به نفی حاکمیت طاغوت مربوط است. آیه حدید نیز بر برپایی عدالت تأکید دارد که تحقق اجتماعی آن به اجرای قوانین عادلانه و وجود حکومت نیاز دارد.
جواب کشف رابطه صفحه ۵۲ دین و زندگی یازدهم
در سخنانی که از امام خمینی نقل میشود، بیندیشید و ببینید که با کدامیک از دلایل تشکیل حکومت ارتباط دارد؟
پاسخ:
| سخنان امام خمینی | دلیل |
|---|---|
| به این دلیل که هر نظام سیاسی غیراسلامی، نظامی شرکآمیز است، چون حاکمش «طاغوت» است، ما موظفیم آثار شرک را از جامعه مسلمانان و از حیات آنان دور کنیم و از بین ببریم. | ضرورت پذیرش ولایت الهی و نفی حاکمیت طاغوت |
| مذهب اسلام همزمان با اینکه به انسان میگوید که خدا را عبادت کن و چگونه عبادت کن، به او میگوید چگونه زندگی کن و روابط خود را با سایر انسانها چگونه باید تنظیم کنی و حتی جامعه اسلامی با سایر جوامع چگونه روابطی باید برقرار نماید. هیچ حرکتی و عملی از فرد و جامعه نیست، مگر اینکه مذهب اسلام برای آن حکمی مقرر داشته است. | ضرورت اجرای احکام اجتماعی اسلام |
راهنمای تشخیص: سخن اول بر کنار گذاشتن حاکمیت طاغوت تأکید دارد. سخن دوم، گستردگی دستورهای اسلام در روابط فردی و اجتماعی را توضیح میدهد؛ پس به اجرای احکام اجتماعی مربوط است.
جواب اندیشه و تحقیق صفحه ۵۸ دین و زندگی یازدهم
۱ـ نمونههایی از احکام اجتماعی اسلام را که اجرای آنها نیازمند تشکیل حکومت است، بیان کنید.
پاسخ: برقراری عدالت و رسیدگی به حقوق مردم، مبارزه با ظلم، دفاع در برابر متجاوزان، جلوگیری از سلطه بیگانگان، ساماندهی دریافت و مصرف وجوهی مانند زکات، و اجرای وظایف اجتماعی مربوط به امر به معروف و نهی از منکر از این نمونهها هستند. اجرای گسترده و منظم این امور به قانون، مدیریت و امکانات عمومی نیاز دارد.
نمونههای سادهتر: رسیدگی به شکایت فردی که حقش ضایع شده، سازماندهی دفاع از کشور و توزیع منظم کمکها میان نیازمندان، کارهایی هستند که در سطح جامعه به نهادها و مدیریت عمومی نیاز دارند.
۲ـ به نظر شما کدامیک از احکام و دستورات دین اسلام نیاز بیشتری به تشکیل حکومت الهی دارد؟
الف) نماز و روزه واجب
ب) حج
ج) امر به معروف و نهی از منکر
د) حجاب و پوشش
هـ) توانمندی نظامی و ایجاد رعب در دل دشمنان
و) نفی سلطه بیگانگان
ز) کمک به مسلمانان گرفتار در نقاط مختلف جهان
پاسخ: گزینههای ج، هـ، و و ز؛ یعنی امر به معروف و نهی از منکر در سطح اجتماعی و حکومتی، توانمندی نظامی، نفی سلطه بیگانگان و کمک سازمانیافته به مسلمانان گرفتار.
این امور در مقیاس گسترده، به هماهنگی، امکانات مالی، نهادهای اجرایی و قدرت اداره جامعه نیاز دارند. بهویژه دفاع از کشور و جلوگیری از سلطه بیگانگان، با اقدام پراکنده افراد تحقق نمییابد.
۳ـ با توجه به حدیث امام باقر بیان کنید که چرا ولایت از نماز و روزه و سایر عبادات مهمتر است؟
پاسخ: زیرا ولایت و رهبری درست، زمینه اجرای دیگر احکام دین را فراهم میکند. رهبر الهی با هدایت جامعه، اجرای عدالت و مقابله با ظلم، به حفظ دین و انجام درست عبادتها و وظایف اجتماعی کمک میکند. بنابراین ولایت در برپایی و حفظ سایر پایههای اسلام نقش اساسی دارد.
خلاصه درس چهارم دین و زندگی یازدهم
پیامبر اسلام سه مسئولیت اصلی داشت: دریافت و ابلاغ وحی، تعلیم و تبیین قرآن و اجرای قوانین الهی با تشکیل حکومت. آموزش و توضیح دین، مرجعیت دینی و رهبری جامعه، ولایت ظاهری نام دارد. طبق درس، اجرای احکام اجتماعی و پذیرش ولایت الهی همراه با نفی حاکمیت طاغوت، دو دلیل ضرورت حکومت اسلامی هستند. پیامبر علاوه بر رهبری اجتماعی، ولایت معنوی نیز دارد و به اذن خدا، انسانهای آماده را هدایت میکند. عصمت او سبب میشود دریافت، آموزش و اجرای دین بدون گناه و خطا انجام شود. این عصمت با اختیار همراه است و از شناخت عمیق و محبت او به خداوند سرچشمه میگیرد. حفظ احترام میان مسلمانان و تقویت وحدت نیز از راههای پاسداشت تلاشهای پیامبر است.
