مطالب درسی

جواب کاربرگ شماره ۴ مطالعات نهم | پاسخ کاربرگه 4 زیست بوم های جهان

پاسخ کاربرگ شماره ۴ مطالعات اجتماعی نهم «رابطه پراکندگی زیست بوم های جهان با عرض جغرافیایی و بارش» شامل جواب مربوط به نواحی جغرافیایی، توندرا، تایگا، بیابان، جنگل های استوایی و میزان بارش.

کاربرگ شماره ۴ مطالعات نهم، «رابطهٔ پراکندگی زیست‌بوم‌های جهان با عرض جغرافیایی و بارش»، نشان می‌دهد که پوشش گیاهی در نواحی مختلف زمین چگونه تغییر می‌کند. پاسخ جای خالی‌های نمودار و سؤال‌های این کاربرگ را در ادامه بخوانید.

همچنین بخوانید : جواب کاربرگ شماره ۵ و ۶ مطالعات نهم | زیست بوم های جهان و شگفتی های آفریقا

جواب کاربرگ شماره ۴ مطالعات اجتماعی نهم

📌 راهنمای خواندن نمودار: از پایین به بالا، از استوا با عرض جغرافیایی صفر درجه به سوی قطب با عرض ۹۰ درجه حرکت می‌کنیم. در جهت افقی نیز سمت چپ نمودار بارش بیشتر و سمت راست آن بارش کمتر است.

۱ـ در خانه‌های مستطیل‌شکل، واژه‌های مناسب بگذارید: ناحیهٔ قطبی، ناحیهٔ جنب قطبی، ناحیهٔ معتدل و ناحیهٔ بین‌المدارین (بین مدار رأس‌السرطان و رأس‌الجدی).

جواب کاربرگ شماره ۴ مطالعات اجتماعی نهم

پاسخ: نام ناحیه‌ها در کادرهای سمت راست نمودار، از بالا به پایین، به این ترتیب است:

۱ـ کادر بالایی، نزدیک رأس مثلث و قطب: ناحیهٔ قطبی

۲ـ کادر دوم، کنار بخش درختان مخروطی: ناحیهٔ جنب قطبی

۳ـ کادر سوم: ناحیهٔ معتدل؛ این عبارت در کتاب نوشته شده است.

۴ـ کادر پایینی، کنار بخش جنگل‌های استوایی، ساوان و بیابان: ناحیهٔ بین‌المدارین

۲ـ در نقطه‌چین‌ها واژه‌های مناسب بنویسید: توندرا، تایگا (مخروطیان)، بیابان، جنگل‌های استوایی.

پاسخ: چهار جای خالیِ داخل نمودار را به این صورت کامل کنید:

توندرا: نقطه‌چین بالاترین بخش مثلث، در ناحیهٔ قطبی و بالای پوشش گیاهی کوتاه و پراکنده.

تایگا (مخروطیان): نقطه‌چین بخش دوم از بالا، در محل جنگل درختان مخروطی و ناحیهٔ جنب قطبی.

جنگل‌های استوایی: نقطه‌چین پایینِ سمت چپ نمودار، بالای درختان انبوه و در بخش پربارش.

بیابان: نقطه‌چین پایینِ سمت راست نمودار، در بخش کم‌بارش با گیاهان اندک و پراکنده.

۳ـ زیست‌بوم ساوان بین کدام زیست‌بوم‌ها قرار گرفته است؟

پاسخ: در نمودار، زیست‌بوم ساوان بین جنگل‌های استوایی و بیابان قرار گرفته است. بارش ساوان از جنگل‌های استوایی کمتر و از بیابان بیشتر است؛ به همین دلیل، پوشش گیاهی آن بیشتر شامل علف‌ها و درختان پراکنده است.

۴ـ بین عرض جغرافیایی و میزان پوشش گیاهی چه رابطه‌ای وجود دارد؟ با ذکر علت از روی نمودار، توضیح دهید و مثال بزنید.

پاسخ: با افزایش عرض جغرافیایی و حرکت از استوا به سوی قطب، دمای هوا به‌طور کلی کاهش می‌یابد؛ زیرا تابش خورشید مایل‌تر می‌شود. سرمای بیشتر، رشد گیاهان را محدود می‌کند و در نزدیکی قطب، پوشش گیاهی کوتاه‌تر و کم‌پشت‌تر می‌شود.

برای مثال، در بخش پربارشِ نزدیک استوا، جنگل‌های انبوه استوایی دیده می‌شود؛ اما در ناحیهٔ قطبی، توندرا با گیاهان کوتاهی مانند خزه و گلسنگ قرار دارد.

📌 عرض جغرافیایی تنها عامل تعیین‌کننده نیست؛ بارش هم اهمیت دارد. به همین دلیل، در بخش پایین نمودار، هم جنگل انبوه دیده می‌شود و هم بیابان کم‌گیاه.

۵ـ بین میزان بارش و میزان پوشش گیاهی چه رابطه‌ای وجود دارد؟ با توجه به نمودار مثال بزنید.

پاسخ: در شرایط دمایی مناسب و مشابه، هرچه بارش بیشتر باشد، آب بیشتری در اختیار گیاهان قرار می‌گیرد و پوشش گیاهی معمولاً انبوه‌تر می‌شود. با کاهش بارش، پوشش گیاهی کم‌پشت‌تر و پراکنده‌تر می‌شود.

برای مثال، در پایین نمودار، از سمت چپ به راست و با کاهش بارش، جنگل‌های استوایی جای خود را به ساوان و سپس بیابان می‌دهند. در ناحیهٔ معتدل نیز بخش پربارش جنگل دارد، در حالی که در بخش کم‌بارش‌تر، علفزار دیده می‌شود.

مطالب پیشنهادی:

جواب کاربرگ شماره ۳ مطالعات نهم | پاسخ کاربرگه 3 انواع ناهمواری‌ها

جواب کاربرگ شماره ۲ مطالعات نهم | طول و عرض جغرافیایی بر روی نقشه

اگه خوب بود امتیاز بده

سعید شکری

علاقه‌مند به دنیای وب و تولید محتوا هستم و در تاپ ناپ تلاش می‌کنم مطالبی متنوع، ساده و کاربردی بر اساس نیاز کاربران تهیه و منتشر کنم.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا