جواب فعالیت های درس هفدهم مطالعات پنجم | سفر به کربلا (۲)
پاسخ کامل فعالیت های درس ۱۷ مطالعات پنجم «سفر به کربلا (۲)» شامل جواب صفحات ۱۰۶، ۱۰۷ و ۱۰۸، واقعه عاشورا، قیام امام حسین (ع)، جهت قبله و بخش به کار ببندیم.
درس هفدهم مطالعات پنجم، «سفر به کربلا (۲)»، با بازگشت عماد از سفر زیارتی آغاز میشود و به زندگی حضرت علی (ع)، رویدادهای پس از رحلت پیامبر و قیام امام حسین (ع) میپردازد. در ادامه، پاسخ پرسشهای متن، فعالیتهای صفحات ۱۰۶ و ۱۰۷ و به کار ببندیم صفحهٔ ۱۰۸ را همراه با لینک کاربرگهای مرتبط میخوانید.
جواب سوال متن صفحه ۱۰۳ درس ۱۷ مطالعات پنجم
شما از اینجا به بغداد پایتخت عراق رفتید؟
پاسخ: خیر؛ عماد و همراهانش در فرودگاه نجف از هواپیما پیاده شدند و سه روز اوّل سفر را در نجف گذراندند. آنها در این شهر به زیارت آرامگاه حضرت علی (ع) رفتند.
جواب فعالیت صفحه ۱۰۶ درس ۱۷ مطالعات پنجم
۱ـ کاربرگهی شمارهی ۱۶ را انجام دهید.
پاسخ: برای تکمیل کاربرگ «جنگ صفّین»، پاسخ پرسشها را از لینک زیر ببینید:
پاسخ سوال متن صفحه ۱۰۶ مطالعات پنجم
پیام واقعهی عاشورا چیست؟
پاسخ: پیام عاشورا، ایستادگی در برابر ظلم و فساد، دفاع از حق و زنده نگه داشتن دین اسلام است. امام حسین (ع) با قیام خود، اهمیت امر به معروف و نهی از منکر و نپذیرفتن حکومت ستمگران را نشان دادند.
پاسخ فعالیت صفحه ۱۰۷ درس هفدهم مطالعات پنجم
۲ـ چرا امام حسین (ع) علیه حکومت یزید قیام کرد؟
پاسخ: زیرا یزید حاکمی فاسد و ستمگر بود، آشکارا گناه میکرد و دستورهای اسلام را زیر پا میگذاشت. حاکمان نیز به مردم ستم میکردند و اموال بیتالمال را برای خود مصرف میکردند. امام حسین (ع) برای زنده نگه داشتن دین اسلام، امر به معروف و نهی از منکر و مبارزه با ظلم قیام کردند و حاضر نشدند با یزید بیعت کنند.
۳ـ شما از واقعهی عاشورا چه پیامی دریافت کردید؟ بیان کنید.
پاسخ: من یاد گرفتم که باید شجاع و درستکار باشم، از حق دفاع کنم و نسبت به ستمی که به دیگران میشود بیتفاوت نباشم. همچنین فهمیدم که وفاداری، فداکاری و کمک به دیگران ارزشمند است و نباید برای رسیدن به مال یا مقام، از کار درست دست بکشم.
۴ـ کاربرگههای شمارهی ۱۴ و ۱۵ را انجام دهید.
پاسخ: پاسخ هر کاربرگ را از لینک مربوط به آن باز کنید:
مشاهده جواب کاربرگ شماره ۱۴ مطالعات اجتماعی پنجم؛ خط زمان تاریخ اسلام
مشاهده جواب کاربرگ شماره ۱۵ مطالعات اجتماعی پنجم؛ شخصیتهای تاریخ اسلام
جواب به کار ببندیم صفحه ۱۰۸ مطالعات اجتماعی پنجم
۱ـ به کمک معلّم، جهت قبله را در چند جای مدرسه پیدا کنید.
پاسخ: با کمک معلّم و با استفاده از قبلهنما، مطابق راهنمای آن برای شهر خودمان، جهت قبله را در حیاط، کلاس و نمازخانه پیدا میکنیم. سپس با اجازهٔ معلّم، جهت قبله را در هر محل با یک پیکان مشخص میکنیم.
نمونهٔ پاسخ برای مدرسهای در شهر اصفهان: جهت قبله را در حیاط، کلاس و نمازخانه بررسی کردیم و در هر سه محل، تقریباً به سمت جنوبغربی بود. چون این مکانها در یک مدرسه قرار دارند، جهت جغرافیایی قبله در آنها تقریباً یکسان است؛ هرچند جای پیکان نسبت به در و دیوار اتاقها ممکن است متفاوت باشد.
جهت قبله را برای شهر و مدرسهٔ خودتان بررسی کنید؛ جهت نمونهٔ اصفهان، پاسخ ثابت همهٔ شهرها نیست.
۲ـ یکی از خاطرههای خود را از یک روز همکاری در مراسم روز تاسوعا یا عاشورا بنویسید یا نقّاشی کنید. نمایشگاهی از این آثار در مدرسه برپا کنید.
پاسخ: برای نوشتن خاطره میتوانید از نمونههای زیر الگو بگیرید و متن خود را بر اساس تجربهای که داشتهاید بنویسید.
نمونه اول خاطره؛ همکاری در روز تاسوعا
روز تاسوعا همراه مادرم به حسینیهٔ محل رفتیم. پیش از شروع مراسم، در مرتب کردن صندلیها کمک کردم و بستههای دستمال را کنار لیوانها گذاشتم. وقتی عزاداران رسیدند، همراه یکی از بزرگترها میان آنها آب پخش کردیم.
دیدن همکاری مردم برایم جالب بود. هرکس کاری انجام میداد؛ یکی پذیرایی میکرد و دیگری به سالمندان کمک میکرد تا جای مناسبی بنشینند. پس از پایان مراسم، لیوانهای مصرفشده را جمع کردیم و محوطه را تمیز کردیم.
آن روز فهمیدم برای کمک کردن لازم نیست کار بزرگی انجام بدهم؛ کارهای کوچک من هم میتواند باعث آسایش دیگران شود.
نمونه دوم خاطره؛ کمک به پذیرایی در روز عاشورا
صبح عاشورا با پدرم به محل برگزاری مراسم رفتیم. چند نفر از همسایهها برای پذیرایی از عزاداران آماده میشدند. من و دوستم قاشقها و دستمالها را کنار بستههای غذا گذاشتیم و با راهنمایی بزرگترها در توزیع آنها کمک کردیم.
همه تلاش میکردند کسی بدون غذا نماند. وقتی کار تمام شد، وسایل را مرتب کردیم و زبالهها را در سطل ریختیم. با اینکه کمی خسته شده بودم، از اینکه در کنار دیگران کاری مفید انجام داده بودم خوشحال بودم.
این خاطره به من یاد داد که مهربانی، نظم و همکاری، مراسم را برای همه دلپذیرتر میکند.
برای نمایشگاه، خاطره یا نقّاشی خود را روی یک برگهٔ تمیز آماده کنید و با کمک معلّم، آثار را روی تابلوی مدرسه نصب کنید. اگر نقّاشی را انتخاب میکنید، میتوانید صحنهٔ آب دادن به عزاداران یا همکاری بچّهها در مرتب کردن محل مراسم را بکشید.
۳ـ اگر یکی از اعضای خانواده یا فامیل شما به سفر حج رفته، نام مکانهایی را که از آنها بازدید کرده است، بپرسید و بنویسید.
پاسخ: نمونهٔ پاسخ: مادربزرگم در سفر حج به مسجدالحرام در مکّه رفته و خانهٔ کعبه را زیارت کرده است. او مسیر میان صفا و مروه را پیموده و برای انجام مناسک حج به عرفات، مشعرالحرام و مِنا رفته است. همچنین در مدینه، مسجدالنّبی و آرامگاه پیامبر اسلام (ص) را زیارت کرده است.
۴ـ روزهای ۱۷ ربیعالاوّل و ۲۷ رجب را در تقویم پیدا کنید و بگویید چه مناسبتی است.
پاسخ: ۱۷ ربیعالاوّل، سالروز ولادت حضرت محمّد (ص) و امام جعفر صادق (ع) است. ۲۷ رجب، عید مبعث پیامبر اسلام (ص) است؛ یعنی روزی که حضرت محمّد (ص) از سوی خداوند به پیامبری برگزیده شدند.
۵ـ یکی از سخنان ارزشمند حضرت علی (ع) را جستوجو کنید و بنویسید.
پاسخ: حضرت علی (ع) میفرمایند:
«وَكُونَا لِلظَّالِمِ خَصْماً، وَلِلْمَظْلُومِ عَوْناً.»
یعنی: «دشمن ستمگر و یاور ستمدیده باشید.»
نهجالبلاغه، نامهٔ ۴۷.
این سخن به ما یاد میدهد که از ستم حمایت نکنیم و به کسی که حقّش پایمال شده است کمک کنیم.
۶ـ در سالهای اخیر، عدّهی زیادی از شیعیان و علاقهمندان امام حسین (ع) از ایران و سایر کشورهای جهان در سالگرد چهلمین روز شهادت ایشان (روز اربعین) به زیارت آن حضرت میروند. آنها در یک راهپیمایی بزرگ بهسوی کربلا حرکت میکنند. در مسیر راهپیمایی، دستههای عزادار عراقی و هیئتهای عزادار از سایر کشورها از زائران امام حسین (ع) استقبال و پذیرایی میکنند. اگر شما نیز همراه با اعضای خانوادهتان در راهپیمایی اربعین در عراق شرکت کردهاید، خاطرات خود و آنان را از این راهپیمایی برای همکلاسیهایتان بیان کنید و دربارهی اخلاق نیکو، همدلی و مهربانی مسلمانان نسبت به یکدیگر در این سفر توضیح دهید. اگر عکس یا فیلمی هم از این مراسم دارید، به کمک معلّم آن را در کلاس نمایش دهید.
پاسخ: نمونهٔ خاطره:
در سفر اربعین همراه خانوادهام، بخشی از مسیر نجف تا کربلا را پیاده رفتیم. در طول راه، مردم عراق و زائران کشورهای دیگر با مهربانی با یکدیگر برخورد میکردند. در محلهای پذیرایی که «موکب» نام داشت، به زائران آب و غذا میدادند و برای استراحت آنها جا آماده کرده بودند.
وقتی خسته شدیم، در یکی از موکبها استراحت کردیم. میزبانان با خوشرویی از ما پذیرایی کردند. من هم بطریهای خالی خودمان را در سطل انداختم و مراقب بودم در مصرف آب و غذا اسراف نکنم.
بیشتر از همه، کمک مردم به سالمندان و خانوادههای دارای کودک در خاطرم ماند. این سفر به من نشان داد که با وجود تفاوت زبان و ملیّت، میتوان با احترام، همدلی و مهربانی به یکدیگر کمک کرد.
برای ارائه در کلاس، میتوانید همراه با توضیح خاطره، عکس یا فیلمی از پذیرایی در موکبها، همکاری زائران یا مسیر پیادهروی را با کمک معلّم نمایش دهید.
خلاصه درس ۱۷ مطالعات پنجم؛ سفر به کربلا (۲)
عماد پس از بازگشت از عراق، دربارهٔ زیارت حرم حضرت علی (ع) در نجف و حرم امام حسین (ع) و حضرت ابوالفضل (ع) در کربلا برای خانوادهاش صحبت میکند. این گفتوگو فرصتی برای آشنایی با رویدادهای تاریخ اسلام است.
پس از رحلت پیامبر، ابوبکر، عمر، عثمان و سپس حضرت علی (ع) به خلافت رسیدند. حضرت علی (ع) کوفه را مرکز خلافت قرار دادند و در حدود پنج سال حکومت خود برای اجرای عدالت، حمایت از محرومان و جلوگیری از سوءاستفاده از بیتالمال تلاش کردند.
جنگ صفّین میان سپاهیان حضرت علی (ع) و معاویه رخ داد. با حیلهٔ عمروعاص و فریب خوردن بخشی از سپاه، جنگ به داوری نمایندگان دو طرف کشیده شد. پس از آن، خوارج با حضرت علی (ع) مخالفت کردند و در جنگ نهروان شکست خوردند. حضرت علی (ع) در ۱۹ رمضان سال ۴۰ هجری ضربت خوردند و در ۲۱ رمضان به شهادت رسیدند.
پس از ایشان، امام حسن (ع) با شرایطی که به نفع مسلمانان بود، با معاویه صلح کردند؛ امّا معاویه به پیمان خود عمل نکرد. معاویه حکومت بنیامیّه را پایهگذاری کرد و یزید را جانشین خود قرار داد.
امام حسین (ع) حکومت ستمگر یزید را نپذیرفتند و برای زنده نگه داشتن اسلام و امر به معروف و نهی از منکر قیام کردند. ایشان و یارانشان در روز عاشورا، دهم محرّم سال ۶۱ هجری، در کربلا به شهادت رسیدند. ایستادگی در برابر ظلم، دفاع از حق، وفاداری و فداکاری از پیامهای مهمّ عاشوراست.
مطالب پیشنهادی :
جواب فعالیت های درس شانزدهم مطالعات پنجم | سفر به کربلا (۱)
جواب فعالیت های درس پانزدهم مطالعات پنجم | مدینه شهر پیامبر (ص)
جواب فعالیت های درس چهاردهم مطالعات پنجم | بازگشت از سفر حج
جواب فعالیت های درس سیزدهم مطالعات پنجم | زندگی در نواحی مختلف جهان
